Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/hs4lup/domains/hs4lup.in.th/public_html/includes/pathway.php on line 313
หน้าแรก
Poor Man SWR Meter พิมพ์ อีเมล์
อังคาร, 03 กุมภาพันธ์ 2009
Image

เมื่อตอนที่ผมเริ่มเล่นวิทยุครั้งแรกนั้นก็เริ่มมาจาก CB 27MHz มาก่อน สมัยนั้นยังเด็กอยู่แต่ก็พอรู้จักการวัดค่า SWR จากการศึกษาในหนังสือทำให้อยากจะหามาใช้งานบ้าง ก็ได้ไปเจอวงจรในหนังสือ "รวมบทความและโครงงานวิทยุสมัครเล่น 1" เล่มสีแดง ก็ได้ทดลองทำตามแต่เนื่องจากความขัดสนในการหาอุปกรณ์ให้ได้ตามที่ระบุไว้ในบทความ เมื่อทำออกมาใช้กับ CB 27Mhz แล้วจึงไม่ประสบผลสำเร็จเท่าที่ควร เว้นมาอีก 2-3ปีเมื่อมีโอกาสเข้ามาศึกษาในระดับที่สูงขึ้นได้พบบทความการสร้าง SWR Meter จากตำราฝรั่งที่สามารถสร้างได้โดยใช้วัสดุที่หาได้ง่าย ถึงแม้ว่าหน้าตาจะดูกระป๋องแต่ก็สามารถใช้งานได้ดี

หลักการพื้นฐานของ SWR Meter ก็คือจะต้องสร้างส่วนส่งถ่ายสัญญาณที่มีอิมพิแดนซ์ให้ใกล้เคียงกับระบบที่จะวัดนั่นก็คือ 50Ω เพราะเราต้องแทรก SWR Meter นี่ระหว่างเครื่องส่งกับสายอากาศ และมีตัวดักจับ(coupling) สัญญาณ RF ทั้งด้านส่งไป(FORWARD) และย้อนกลับ(REVERSE) เช่น ส่วนส่งถ่ายและดักจับนี้อาจจะทำจากลายเส้นทองแดงบนแผ่น PCB 2 เส้นวางในตำแหน่งใกล้เคียงและขนานกัน เมื่อมีการป้อนสัญญาณ RF ผ่านเข้าไปยังลายเส้นทองแดงเส้นหนึ่ง สัญญาณ RF บางส่วนจะถูก coupling ไปยังลายเส้นทองแดงที่วางใกล้ขนานกัน สัญญาณนี่จะถูกแปลงให้เป็นแรงดันไฟตรงและส่งออกไปแสดงผลที่มิเตอร์

Image
รูปวงจรที่ 1

ข้างต้นเป็นรูปวงจรพื้นฐานของ SWR & Watt Meter จากหนังสือเล่มสีแดง ซึ่งส่วน coupling สัญญาณสร้างจากการกัดลายปริ๊นท์บนแผ่น PCB แบบสองหน้า โดยความหนาของแผ่น PCB และความกว้างของลายทองแดงจะเป็นตัวกำหนดให้มีอิมพิแดนซ์ประมาณ 50Ω ซึ่งทำงานได้ดีในช่วงความถี่ VHF และต้องใช้มิเตอร์ที่มีความไวประมาณ 100 uA ในตอนที่ผมทดลองทำนั้นมิเตอร์ความไวขนาดนี้มีราคาแพงหาได้เพียง VU Meter 250 uA ตัวละไม่กี่สิบบาท จึงเลี่ยงไปใช้ Multimeter ตั้งวัดกระแสตรงที่ 50uA ทดแทนไปก่อนแต่ก็ให้ผลไม่ดีเท่าทีควรเพราะใช้กับ CB 27MHz แล้วยังไวไม่พอแถมยังไม่เป็น 50Ω อีกด้วย

จากการศึกษาในตำราฝรั่งว่าด้วยเรื่องของอิมพิแดนซ์ของสายนำสัญญาณแบบแกนร่วม(coax) ที่แกนกลางมีหน้าตัดเป็นรูปวงกลมและตัวนำด้านนอกมีหน้าตัดเป็นรูปสี่เหลี่ยม ฟังแล้วอาจจะ งง ดูรูปดีกว่า

Image
รูปที่ 2

ค่าอิมพิแดนซ์โดยประมาณสามารถคำนวณได้จากสูตร

Z=60ln(1.08xD/d)             ....ที่มา


                    ln คือ Natural logarithm
                    D คือ ความกว้างของตัวนำด้านนอก
                    d คือ เส้นผ่าศูนย์กลางของแกนกลาง

จากสูตรนี้เมื่อต้องการอิมพิแดนซ์ 50Ω และกำหนดให้ d=1 เราจะได้ค่า D ประมาณ 2.15

วิธีการสร้างส่วน coupling อีกวิธีหนึ่งที่ผมได้ทดลองทำแล้วพบว่าใช้ได้ผลดีคือการสร้างส่วน coupling  ที่มีลักษณะคล้ายสาย coaxial ที่มีตัวนำด้านนอกเป็นลักษณะกล่องสี่เหลี่ยม ตัวนำตรงกลางทำหน้าที่ส่งผ่านสัญญาณและมีตัวนำอีก 2 อันวางติดอยู่กับตัวนำตรงกลางเพื่อ coupling สัญญาณและนำไปแสดงผลเป็นค่ากำลังทั้งทาง Forward และ Reverse

Image
รูปที่ 3



แก้ไขล่าสุดเมื่อ ( ศุกร์, 11 กันยายน 2009 )
 
< ก่อนหน้า   ถัดไป >
© 2017 HS4LUP 144.475 MHz Amature Radio Khonkaen
Joomla! is Free Software released under the GNU/GPL License.
P&T Hosting Co., Ltd. :: จดโดเมน 300 บาท/ปี :: PHP+MySQL Hosting เริ่มต้นที่ 99 บาท/ปี